Тен Валерий Виссарионович, 1966–2022
«Таэквондо бизди жакшыраак кылат!»
Валерий Тен — Кыргыз Республикасынын WT таэквондо ассоциациясынын директору, VI дан кара курдун ээси, таэквондо WT боюнча эл аралык калыс, 2018–2021-жылдары Кыргызстандын таэквондо WT боюнча улуттук курама командасынын башкы машыктыруучусу.
Валерий Виссарионович Тен Өзбекстандын Ташкент шаарында туулган. Спортко бала кезинен кызыккан. Таэквондо WT боюнча 6-дан кара курдун ээси, Кыргыз Республикасынын эл аралык класстагы спорт чебери, эл аралык категориядагы калыс, ошондой эле WT таэквондо ассоциациясынын директору жана Бишкектеги «Олимп» таэквондо WT борборунун жетекчиси болгон.
Чемпионду даярдоо гана эмес, жакшы адамды тарбиялоо да маанилүү!
Үй-бүлөдө алар экөө болгон: Валерий жана анын иниси Владислав. 2002-жылдын жайында инисинин чакыруусу менен Валерий Тен Бишкекке келген. Кыргызстан ага абдан жагып, ушул жерде калган.
Төртүнчү кичи райондогу № 17 мектептин спорт залын ижарага алып, балдарды топтогон.
Спорт залды «жандандыруу» үчүн мен жөн гана символикалык акы алып, күн сайын машыктырчумун. Бир нече айдан кийин форма сатып алуу жана түстүү курларга аттестациядан өтүү маселеси келип чыкты.
Мен Бишкекте мыйзамдуу иштөөнү максат кылдым, анткени таэквондонун жоболорунун бири — мыйзамга баш ийүү жана турмушта да, спортто да белгиленген тартип менен эрежелерди сактоо.
Инимдин тааныштары аркылуу Кыргызстандын WTF таэквондо ассоциациясынын өкүлдөрү менен байланыштым. Кеңсеге келсем, Бишкекте Өзбекстандан келген машыктыруучу отуз спортчудан турган топ менен иштеп жатканына абдан таң калышты. Ошол күнү ошол кезде да, азыр да биздин Ассоциацияны жетектеген Алексей Филиппович Пак менен тааныштым. Ошол мезгилден тартып биздин көп жылдык кызматташтыгыбыз башталды.
Ассоциация мага материалдык жана техникалык жардам көрсөттү, ал эми менин спортчуларым түстүү курларга аттестациядан өтүштү.
Жөндөмсүз окуучулар жок — бардык балдар жөндөмдүү жана таланттуу. Машыктыруучунун милдети — ондогон уул-кыздардын ичинен бир же бир нече баланын потенциалын байкап, базалык техниканын негиздерин үйрөтүп, ошол потенциалдын ачылышына шарт түзүү. Акыркысы — эң татаалы: спортчуга шарт түзүп берүү.
Көп жыл мурун мен өзүм үчүн мындай жыйынтык чыгардым: машыктыруучу үчүн эң маанилүүсү — чемпион спортчуну даярдоо гана эмес, андан кем эмес маанилүүсү — сөздүн толук маанисинде жакшы адамды, жаранды тарбиялоо.
— Ксения Толканеванын Кыргызстан корейлеринин коомдук бирикмесинин «Ильчи» гезити үчүн алган маегинен
Максат — кыргыз таэквондо мектебин түзүү
Менин негизги милдетим — кесиптеш машыктыруучуларым, окуучуларым жана пикирлештерим менен бирге таанымал, заманбап, атаандаштыкка жөндөмдүү жана жашоого жарамдуу кыргыз таэквондо мектебин түзүү. Эң башкысы — муундардын улануучулугу болушу керек. Он жылда бир жолу алынган бир медаль эмес, ал олимпиадалык болсо да, андан алда канча маанилүүсү — алдын ала божомолдоого мүмкүн болгон, туруктуу, жогорку жыйынтыктар. Албетте, олимпиадалык медалдар да абдан керек!
Спорттун түрүн, анын үстүнө олимпиадалык түрүн, мамлекеттик өнүктүрүү программасыз, колдоосуз жана каржылоосуз өнүктүрүү абдан оор, дээрлик мүмкүн эмес. Биз Кыргыз Республикасынын WT таэквондо ассоциациясынын кесиптеш машыктыруучулары менен колдон келгендин баарын жасап жатабыз.
Эл аралык сапарлар кээде бизге медаль алып келбесе да, спортчуларыбыз тажрыйба топтошу үчүн жылына жок дегенде бир-эки жолу чет өлкөгө мелдештерге же окуу-машыгуу жыйындарына чыгууга аракет кылабыз. Мамлекет бизге жардам берет, бирок негизинен бул сапарлар Ассоциациянын өз каражаты жана мүмкүнчүлүктөрүнүн эсебинен ишке ашат.
Мен, көптөгөн кесиптештерим сыяктуу эле, жөнөкөй жөндөмүмө жараша кыялымдын орундалышы жана Кыргызстанда таэквондо олимпиадалык спорт түрү катары татыктуу болгон өзүнүн «мыйзамдуу» ордун ээлеши үчүн болгон күчүмдү жумшап жатам.
— Ксения Толканеванын Кыргызстан корейлеринин коомдук бирикмесинин «Ильчи» гезити үчүн алган маегинен